{"id":4283,"date":"2015-10-17T06:00:21","date_gmt":"2015-10-17T06:00:21","guid":{"rendered":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=4283"},"modified":"2015-10-14T07:08:40","modified_gmt":"2015-10-14T07:08:40","slug":"galicia-e-os-galegos-na-poesia-castela-xxv-gabriel-y-galan","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=4283","title":{"rendered":"Galicia e os galegos na poes\u00eda castel\u00e1 XXV. Gabriel y Gal\u00e1n"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><b><i><a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright size-medium wp-image-4284\" alt=\"gabriel\" src=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel-260x300.jpg\" width=\"260\" height=\"300\" srcset=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel-260x300.jpg 260w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel.jpg 352w\" sizes=\"(max-width: 260px) 100vw, 260px\" \/><\/a>Rom\u00e1n Ar\u00e9n. <\/i><\/b>Foi Jos\u00e9 M\u00aa Gabriel y Gal\u00e1n un dos m\u00e1is populares poetas espa\u00f1ois nos primeiros anos do s\u00e9culo XX, a\u00ednda que adoita figurar, pola s\u00faa est\u00e9tica, nas antolox\u00edas de poes\u00eda da centuria anterior e no grupo dos \u201cpoetas dialectais\u201d, con Vicente Medina. O seu \u00e9xito de p\u00fablico case at\u00e9 os nosos d\u00edas non se debe s\u00f3 ao car\u00e1cter pretendidamente dialectal dos seus textos, sen\u00f3n tam\u00e9n ao seu car\u00e1cter cristi\u00e1n e patriarcal, que o fixo moi popular entre o lectorado conservador e non moi esixente en poes\u00eda. <!--more-->Ese \u00e9xito entre os lectores s\u00f3 se correspondeu entre os cr\u00edticos m\u00e1is conservadores a comezos de s\u00e9culo (Emilia Pardo Baz\u00e1n, Zeda), a\u00ednda que tam\u00e9n Unamuno gabou os seus poemas, pero os cr\u00edticos actuais son moi reticentes co poeta e as\u00ed Jorge Urrutia considera que confunde \u201cclaramente la caridad con la justicia social\u201d e que non cuestiona nunca a estrutura social, o poder ou a propiedade. \u00c9 verdade, pero tam\u00e9n o seu amor polos humildes e a s\u00faa lingua eran reais e que \u00e9 un poeta limitado, pero digno. Quizais o mellor de si mesmo deuno na poes\u00eda non \u201cdialectal\u201d en libros como <i>Campesinas<\/i> e <i>Religiosas.<\/i><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nacera en Frades de la Sierra, Salamanca, en 1870, foi mestre de escola e faleceu en Guij\u00f3 de Granadilla, C\u00e1ceres, en 1905. En 1902 publicou <i>Castellanas <\/i>e <i>Extreme\u00f1as. <\/i>Xa p\u00f3stumo, en 1906, apareceu <i>Religiosas.<\/i> A Pardo Baz\u00e1n foi a prologuista do poemario de 1905, e gabou a s\u00faa compenetraci\u00f3n coa terra, o seu cristianismo non sectario e o seu amor polos humildes. <a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-4341\" alt=\"gabriel2\" src=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2-300x168.jpg\" width=\"300\" height=\"168\" srcset=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2-300x168.jpg 300w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2-1024x576.jpg 1024w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2-900x506.jpg 900w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/gabriel2.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Non \u00e9 a \u00fanica figura galega que se interesou pola s\u00faa figura, xa que Juan Neira Cancela (1849-1909) foi o seu amigo e publicou a <i>Conferencia a la memoria de Jos\u00e9 Mar\u00eda Gabriel y Gal\u00e1n <\/i>(1905), que pronunciara en Lugo e que relacionou ao salmantino con Lamas Carvajal. Gabriel y Gal\u00e1n dedicara a Neira Cancela o poema, extenso, \u201cNocturno monta\u00f1\u00e9s\u201d, que apareceu en <i>Campesinas<\/i>, onde un est\u00e1 tentado de identificar a paisaxe cantada con Galicia, a\u00ednda que iso non estea no texto. Selecciono dous fragmentos da 28\u00aa edici\u00f3n publicada en Madrid por Afrodisio Aguado na posguerra:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">El oro del crep\u00fasculo\/se va tornando plata,\/y detr\u00e1s de los abismos que limita\/con perfiles ondulantes la monta\u00f1a\/va acost\u00e1ndose la tarde fatigosa,\/precursora de una virgen noche c\u00e1lida;\/una noche de opulencias enervantes\/y de m\u00edsticas ternuras abism\u00e1ticas,\/una noche de lujurias en la tierra\/por alientos de los cielos depuradas;\/una noche de deleites del sentido,\/depurado por los \u00f3sculos del alma&#8230;\/Tendido en el lecho h\u00famedo\/de hierbas arom\u00e1ticas,\/he bebido la ambros\u00eda de la noche\/sobre el lomo de la c\u00e9ltica monta\u00f1a.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1907 Manuel Garc\u00eda Barros, Ken Keirades, publicou no xornal &lt;El Estradense&gt; d\u00faas traduci\u00f3ns de Gabriel y Gal\u00e1n, \u201cUnha nube\u201d e \u201cContas do t\u00edo Mario\u201d. En 1926 Alfredo Garc\u00eda Ramos traduciu un dos poemas m\u00e1is famosos do salmantino, \u201cO embargo\u201d, que se publicou no n\u00famero trinta e seis da revista &lt;N\u00f3s&gt;. Xa en 1934 Francisca Herrera Garrido traduce \u201cO Cristo de Vel\u00e1zquez\u201d para o xornal &lt;El Compostelano&gt;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rom\u00e1n Ar\u00e9n. Foi Jos\u00e9 M\u00aa Gabriel y Gal\u00e1n un dos m\u00e1is populares poetas espa\u00f1ois nos primeiros anos do s\u00e9culo XX, a\u00ednda que adoita figurar, pola s\u00faa est\u00e9tica, nas antolox\u00edas de poes\u00eda da centuria anterior e no grupo dos \u201cpoetas dialectais\u201d, con Vicente Medina. O seu \u00e9xito de p\u00fablico case at\u00e9 os nosos d\u00edas non se &hellip; <a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=4283\" class=\"more-link\">Seguir lendo <span class=\"screen-reader-text\">Galicia e os galegos na poes\u00eda castel\u00e1 XXV. Gabriel y Gal\u00e1n<\/span> <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[7,9,10,28],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4283"}],"collection":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4283"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4283\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4342,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4283\/revisions\/4342"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4283"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4283"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4283"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}