{"id":6730,"date":"2016-12-11T06:00:59","date_gmt":"2016-12-11T06:00:59","guid":{"rendered":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=6730"},"modified":"2016-12-06T10:33:42","modified_gmt":"2016-12-06T10:33:42","slug":"cafe-cuantico","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=6730","title":{"rendered":"Caf\u00e9 cu\u00e1ntico"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/01203454501_g.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6731\" alt=\"01203454501_g\" src=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/01203454501_g-229x300.jpg\" width=\"229\" height=\"300\" srcset=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/01203454501_g-229x300.jpg 229w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/01203454501_g.jpg 459w\" sizes=\"(max-width: 229px) 100vw, 229px\" \/><\/a><em><strong>Agust\u00edn Agra.\u00a0<\/strong><\/em>En 1687, nos seus <i>Philosophi\u00e6 naturalis principia mathematica<\/i>, Isaac Newton establec\u00eda as leis do movemento e a gravitaci\u00f3n universal; con elas explicou o comportamento do mundo. Por\u00e9n, m\u00e1is al\u00e1 do mundo Cl\u00e1sico at\u00f3panse os mundos do moi grande e do moi pequeno, o macro e o micro, a escala do Universo e a do mundo cu\u00e1ntico. Para intentar comprendelos, os f\u00edsicos desenvolveron ao logo do s\u00e9culo XX a Teor\u00eda dos campos cu\u00e1nticos e o que poderiamos chamar a gravidade de Einstein: a Teor\u00eda xeral da relatividade; ambas as d\u00faas en desacordo dende hai case un cento de anos.<!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nos meus d\u00edas de instituto como alumno apenas aprend\u00edn algo de f\u00edsica. Malia ca en 2\u00ba de BUP tiven un bo docente, un cuatrimestre non \u00e9 tempo suficiente para acadar uns co\u00f1ecementos significativos na materia. Os cursos de 3\u00ba e COU foron \u2013nese eido\u2013 bald\u00edos. Na aula non se fac\u00eda nada; o profesor ench\u00eda a hora de clase con canto desvar\u00edo lle vi\u00f1a \u00e1 cabeza e daba os temas por explicados. Non sei como me puido aprobar. Iso si, en canto comecei a carreira, paguei ben pagadas as mi\u00f1as carencias: non din quitado a materia de <i>F\u00edsico-qu\u00edmica biol\u00f3xica<\/i> ata a sexta convocatoria.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>\u00c9 m\u00e1is dif\u00edcil desprenderse dun prexu\u00edzo que dividir un \u00e1tomo<\/i>, dic\u00eda Einstein. E afirmar que a f\u00edsica \u00e9 dif\u00edcil de entender \u00e9 un prexu\u00edzo coma outro calquera. Un de tantos que afrontamos acot\u00edo. <a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/El-universo_opt.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignright size-medium wp-image-6732\" alt=\"El universo_opt\" src=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/El-universo_opt-202x300.jpg\" width=\"202\" height=\"300\" srcset=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/El-universo_opt-202x300.jpg 202w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/El-universo_opt.jpg 400w\" sizes=\"(max-width: 202px) 100vw, 202px\" \/><\/a>S\u00f3 \u00e9 preciso atopar a ferramenta precisa: un docente coas dotes pedag\u00f3xicas e a vontade necesaria ou un texto de divulgaci\u00f3n axeitado (malia que Einstein tam\u00e9n afirmara ante os seus alumnos ao final dunha clase que se estes o entenderan, el \u2013Einstein- explic\u00e1rase mal.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Estes d\u00edas, continuando unha li\u00f1a emprendida hai tres d\u00e9cadas \u2013tapar un oco do tama\u00f1o dun cr\u00e1ter venusiano e saciar a mi\u00f1a curiosidade\u2013 encadeei tres libros que abordan esa tem\u00e1tica: os dous primeiros sendas biograf\u00edas de dous homes que buscaron resposta para os misterios do Universo e un terceiro que intenta explicar o traballo de moitos homes e mulleres que andaron ese mesmo cami\u00f1o de descubrir as leis que o rexen.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><i>El universo en tu mano<\/i>, de Christophe Galfard, f\u00edsico te\u00f3rico formado en Cambridge a car\u00f3n de Stephen Hawkings, \u00e9 unha obra de divulgaci\u00f3n cient\u00edfica que nos conduce a xeito de experimento mental \u2013de forma orixinal, profunda e clara\u2013, a trav\u00e9s do espazo-tempo, os buratos negros, o big-bang ou a teor\u00eda de cordas, para po\u00f1ernos ao d\u00eda no estado de co\u00f1ecementos da f\u00edsica actual.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Richard Feynman, premio Nobel en 1965 polos seus traballos en electrodin\u00e1mica cu\u00e1ntica, foi unha das mentes m\u00e1is brillantes do s\u00e9culo XX. Nas p\u00e1xinas a cor da novela gr\u00e1fica <i>Feynman<\/i>, de Norma editorial, os seus autores (o guionista Jim Ottaviani e o ilustrador Leland Myrick) repasan a s\u00faa un tanto extravagante vida; unha infancia na que as matem\u00e1ticas e a f\u00edsica eran o seu campo de xogos, a s\u00faa participaci\u00f3n no Proxecto Manhattan \u2013que desenvolveu a primeira bomba at\u00f3mica\u2013, ou o seu traballo no Caltech \u2013instituto Tecnol\u00f3xico de California\u2013 no que asemade impart\u00eda a materia de F\u00edsica te\u00f3rica.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6733\" alt=\"Feynman-portada\" src=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada-210x300.jpg\" width=\"210\" height=\"300\" srcset=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada-210x300.jpg 210w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada-718x1024.jpg 718w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada-900x1282.jpg 900w, http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/Feynman-portada.jpg 915w\" sizes=\"(max-width: 210px) 100vw, 210px\" \/><\/a>O mundo do moi grande e o moi enerx\u00e9tico \u00e9 o de Einstein \u2013o se\u00f1or das catro dimensi\u00f3ns do espazo-tempo\u2013. Albert buscou unha f\u00f3rmula que explicase o Universo. A F\u00f3rmula. Achegouse moito. No cami\u00f1o revolucionou a ciencia e tam\u00e9n as nosas vidas. Mais bateu con fronteiras ata agora insalvables: o infinitesimal, os buratos negros, o big-bang. Achegouse moito. Mais topou con muros tam\u00e9n insondables, como o de Planck; quedou a 10<sup>-41 <\/sup>s: un 1 precedido de 40 ceros, unha coma e outro cero \u2013apenas un chisqui\u00f1o de tempo\u2013, pero petou contra el. De Norma editorial (con gui\u00f3n de Corinne Maier e ilustraci\u00f3ns de Anne Simon) \u00e9 tam\u00e9n a novela gr\u00e1fica <i>Einstein<\/i>. Nas s\u00faas 64 p\u00e1xinas ab\u00f3rdase de xeito sucinto a biograf\u00eda deste home convertido en icona do s\u00e9culo XX a quen todos citan m\u00e1is s\u00f3 uns poucos entenden.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Preguntas. Respostas. O espazo-tempo do meu mundo cl\u00e1sico mingua a unha velocidade que para min semella c<sup>2<\/sup>. A noite medra f\u00f3ra e eu non co\u00f1ezo m\u00e1is forma ca esta de enfrontarme a ela. M\u00e1is al\u00e1, o muro de Planck; e eu sen tempo abondo para enxergar, tan sequera por un intre, a outra banda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Agust\u00edn Agra.\u00a0En 1687, nos seus Philosophi\u00e6 naturalis principia mathematica, Isaac Newton establec\u00eda as leis do movemento e a gravitaci\u00f3n universal; con elas explicou o comportamento do mundo. Por\u00e9n, m\u00e1is al\u00e1 do mundo Cl\u00e1sico at\u00f3panse os mundos do moi grande e do moi pequeno, o macro e o micro, a escala do Universo e a do &hellip; <a href=\"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/?p=6730\" class=\"more-link\">Seguir lendo <span class=\"screen-reader-text\">Caf\u00e9 cu\u00e1ntico<\/span> <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[23,39,7],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6730"}],"collection":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6730"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6730\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6734,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6730\/revisions\/6734"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6730"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6730"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/cafebarbantia.barbantia.es\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6730"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}